Ik kan mijn herinneringen niet meer ontrafelen om te kunnen aanwijzen wanneer ik Real Madrid aanhanger werd. Het ligt voorbij die nevelen waar taal en herinnering worden geboren. Zoals de echte clubliefde betaamt, is de keuze voor een club helemaal geen bewuste keuze, je wordt met een wit hart geboren. Mijn opa nam zijn hele familie mee naar Valladolid om het Real van Di Stefano te zien voetballen en van kinds af aan luister ik vol bewondering naar de verhalen van mijn vader over Puskas, Molowny, Del Sol en Kopa. Maar vooral Di Stefano, het genie, de estheet met een wil-tot-winnen, het prototype van de Totaalvoetballer, die in de woorden van Cruijff als een schaduw over de club hangt. Het boegbeeld. Di Stefano groei je mee op als Real fan, een mythe die gebouwd in pre-televisie dagen net zo onwerkelijk groots lijkt als Augustus of andere historische figuren.

Nu de club eindelijk haar 100-jarige bestaan viert, is het moment gekomen om terug te kijken. Een proces wat vergemakkelijkt wordt door de encyclopedie die het Madrileense sportdagblad As heeft samengesteld. 12 delen die een monument vormen, niet alleen voor de club, maar voor het voetbal in zijn algemeen. In het voorwoord schrijft hoofdredacteur Alfredo Relaņo dat dit oude dorp twee dingen bezit die haar vervullen met trots: het Prado en Real Madrid. Het is een statement, een museum en een voetbalclub in een adem noemen, waar Nederlandse sportschrijvers meteen zenuwachtig van worden. De Spaanse sportjournalistiek heeft er doorgaans weinig moeite mee. Immers voetbal is een esthetisch fenomeen voor de Spanjaard, het is ook een fenomeen waar serieus over geschreven moet worden zoals in de kwaliteitskrant El Pais met regelmaat essayisten, schrijvers en filosofen zich in uitmuntende essays buigen over het mysterie van de bal.